НАЈДЕБЕЛОТО ДРВО ВО МАКЕДОНИЈА

Велешкото село Теово се наоѓа на околу 50 километри од Велес кое тивко и полека изумира. Единствено заживува за викендите и летно време. Ако во 60-тите години ова село броело околу 1.200 жители, сега, според последниот попис, во вкупно 180 куќи живеат 120-ина жители, претежно старци. Селото е сместено на еден од краците на патот Вија Игнација, а името го добило од грчкиот збор Теос - Господ. Во ова велешко село расте најдебелотo дрво во Македонија.
Јавор џин кој шест века го плете животот во Теово.
Последните мерења покажуваат дека дебелината на древниот јавор изнесува 10-ина метри, а висок е околу 30 до 40 метри, а летно време неговите сенки го разладуваат центарот на селото.
Според одредени архолошки испитувања, Теово било населено уште од византискиот период. Потврда за тоа се многуте надгробни споменици и гробови расфрлани во и околу селото. Теово, како што тврдат мештаните, порано се наоѓало на неколку километри подалеку од местото каде што е сега. Тогаш, додека мажите работеле по нивите, во селото доаѓале зулумџии, правеле неред и сакале да им ги грабнат жените на теовци. За да се одбранат од насилниците и да си ги спасат жените, мештаните се договориле да го напуштат селото. Така и се случило. Дел од нив избегале кон Куманово, други засолниште нашле во врбите покрај реката каде што сега се наоѓа селото, а трети заминале кон Грција.
Она на што посебно се горди теовци е јаворот сред село кои тие неколку векови наназад љубоморно го чуваат и негуваат, потоа старата црква "Свети Атанас" и новоизградениот манастир "Свети Архангел Михаил".
Се претпоставува дека јаворот е стар околу пет или шест века. Никој точно не знае кој го насадил јаворот. Но, според кажувањата на мештаните, најверојатно, него го засадил некој турските бег кој го донел од Грција. Турците знаеле дека јаворите се вековни растенија и го засадиле како симбол на вековната турска империја. Од млада фиданка, од година во година, дрвото израснало во вистински џин.
Последните мерења покажуваат дека дебелината на јаворот изнесува 10-ина метри, а висок е околу 30 до 40 метри. Јаворот за жителите на Теово преставува центар на сите случувања. Под него, на местото на некогашниот бунар, сега се наоѓа фонтана. Местото под јаворот целото е поплочено и оградено. Навечер него го осветлуваат неколку електрични светилки.
Преку денот јаворот е сврталиште за постарите и игралиште за децата. Навечер, пак, кога ќе се спуштел мракот, под јаворот се собирале младите. Таму паѓале и првите бакнежи и се раѓала љубовта меѓу младите. Тука за време на селските слави и собири се играло орото и се пеела македонската песна.
Јаворот буди носталгија кај иселените теовци. Присетувајќи се на убавите спомени под јаворот, тие одново се враќаат на напуштените огништа. Некои ги поправаат старите куќи, а некои градат нови.
Веднаш под јаворот се наоѓа и црквата "Свети Атанас". Според фрсекописот, таа е стара околу три века. Неколку метри подалеку се наоѓа и осовното училиште. Порано во училиштето учеле над стотина ученици од прво до осмо одделение. Сега има само 12-ина ученици. Првачиња веќе нема. За неколку години, во училиштето, најверојатно, нема да има кој да учи. Под јаворот е и селската амбуланта. Лекар нема, а за старите и болните теовци се грижи само медицинската сестра Вера. Таа за нив е најхуманата сестра во државава. Не знае за ноќ и ден. Кога и да ја викнат, таа е тука. Некогаш се случувало, пеш, ноќе, да дојде да им помогне на болните, и потоа пак да си се врати дома. "Немаме зборови да ја опишеме нејзината хуманост", велат жителите кои ја почувствувале грижата на сестра Вера чиишто корени потекнуваат од ова село.
Над селото, пак, се наоѓа манастиорот "Свети Архангел Михаил" што Турците пред 400 години го запалиле до темел. На остатоците и темелите од стариот манастир сега е изграден нов манастир, благодарение на упорноста и желбата на прота Стојко Ристовски од Вардарската епархија.
За изградбата на овој манастир, како што раскажуваат некои од мештаните, врзан е и еден несекојдневен настан. Точно пред триесетина години, некоја видовита жена по име Веса се обидела да почне со градењето на манастирот. По нејзино кажување, биле откопани неколку темели од стариот манастир. Подоцна, кога на старите темели почнала градбата на мансатирот, тој бил урнат од полицијата која не ја дозволувала изградбата на манастирот. Притоа Веса ги предупредила да не го прават тоа, бидејќи доколку го урнат, тука ќе се пролее многу крв. Но нејзиното предупредување никој не го сфатил сериозно. Наредниот ден таму се случила вистинска несреќа. Возот што сообраќал на релацијата Битола - Скопје излетал од шините и неколку вагони се превртеле. На шините останале само последните два вагона во кои имало невеста. Тогаш едно лице загинало, а многумина биле повредени. "Но во несреќата имаше и среќа. Малку фалеше возот да слета во бездната која се наоѓа само на десетина метри подалеку од манастирот. Тогаш, најверојатно, никој немаше да ја преживее несреќата", се присетуваат теовци на овој немил настан, сврзан со градењето на манастирот "Свети Архангел Михаил" .